අද කාලයේ රූපලාවන්‍ය වෛද්‍ය විද්‍යාවේ (Aesthetic Medicine) දියුණුවත් එක්ක, අපේ සමේ ඇතිවන බොහෝ ගැටලු සඳහා ඉතාමත් සාර්ථක විසඳුම් ලැබිලා තියෙනවා. මුහුණේ ඇතිවන කුරුලෑ කැළැල් (Acne scars), සමේ සිදුරු විශාල වීම (Large pores), වයසට යාමත් සමඟ සමේ ඇතිවන රැලි වැටීම් (Fine lines and wrinkles), වගේම ශරීරයේ ඇතිවන ස්ට්‍රෙච් මාක්ස් (Stretch marks) මකා ගැනීම සඳහා අද වන විට බහුලවම භාවිතා වන සහ සාර්ථකම ක්‍රමවේදයක් තමයි ලේසර් ප්‍රතිකාර (Laser treatments) කියන්නේ.
ලේසර් ප්‍රතිකාර ගැන කතා කරද්දී, සමේ මතුපිට නවීකරණය කිරීම (Skin Resurfacing) සඳහා ලෝකයේ බහුලවම භාවිතා වන ප්‍රධාන ලේසර් තාක්ෂණික ක්‍රම දෙකක් තියෙනවා. ඒ තමයි Fractional CO2 Laser සහ Erbium Glass Laser. මේ ලේසර් වර්ග දෙකම ක්‍රියා කරන්නේ එකිනෙකට වෙනස් ආකාර දෙකකටයි. ඒ නිසා, ඔබේ සමේ තත්ත්වය අනුව ඔබට හරියටම ගැලපෙන්නේ මොන ලේසර් එකද කියන එක තේරුම් ගැනීම ඉතාමත් වැදගත්. මේ ලිපියෙන් අපි මේ ලේසර් වර්ග දෙක ගැනත්, ඒ දෙකේ තියෙන ප්‍රධාන වෙනස්කම් ගැනත්, සහ ඔබට වඩාත්ම සුදුසු වන්නේ කුමන ලේසර් ප්‍රතිකාරයද යන්න ගැනත් ඉතාම සවිස්තරාත්මකව කතා කරමු.
Fractional CO2 Laser (ෆ්‍රැක්ෂනල් සී ඕ ටූ ලේසර්) යනු කුමක්ද?
Fractional CO2 Laser යනු 'Ablative' (ඇබ්ලේටිව්) ගණයට අයත් වන ලේසර් වර්ගයකි. මෙහිදී සිදුවන්නේ කාබන් ඩයොක්සයිඩ් ලේසර් කිරණ භාවිතයෙන් සමේ මතුපිට ස්තරය (Epidermis) ඉතා කුඩා තිත් ආකාරයට (Fractionated) දහනයකට ලක් කිරීමයි. මෙමගින් සමේ මතුපිට ඇති පැරණි සහ හානි වූ සෛල ඉවත් කර, ඒ වෙනුවට නව සෛල වර්ධනය වීම උත්තේජනය කරයි. මීට අමතරව, මෙම ලේසර් කිරණ සමේ ගැඹුරු ස්තරවලට (Dermis) ගමන් කර, එහි ඇති කොලජන් (Collagen) සහ ඉලාස්ටින් (Elastin) නිෂ්පාදනය ඉතා ප්‍රබල ලෙස උත්තේජනය කරයි.
මේ ක්‍රියාවලිය හරහා සමේ අලුත්වීමක් සිදුවන අතර, මාස කිහිපයක් ගත වන විට සමේ ඇදෙනසුලු බව වැඩි වී, කැළැල් පිරී යාම සිදුවේ.
- විශේෂයෙන් සුදුසු වන්නේ කාටද: ඉතා ගැඹුරු කුරුලෑ කැළැල් (Ice pick, Boxcar, Rolling scars) ඇති අයට, සමේ දැඩි ලෙස රැලි වැටීම් ඇති අයට, සහ හිරු එළිය නිසා සමට සිදුවී ඇති දැඩි හානි (Severe sun damage) මකා ගැනීමට මෙය ඉතාම සුදුසුයි.
- ප්‍රතිඵලයේ ස්වභාවය: ඉතා ප්‍රබල ප්‍රතිඵලයක් ලබා දෙන අතර, එක් ප්‍රතිකාර වාරයකින් (Session) පසුව වුවද පැහැදිලි වෙනසක් දැකගත හැකිය.
Erbium Glass Laser (අර්බියම් ග්ලාස් ලේසර්) යනු කුමක්ද?
Erbium Glass Laser (බොහෝ විට 1540nm හෝ 1550nm තරංග ආයාමයෙන් යුත්) යනු 'Non-ablative' (නොන්-ඇබ්ලේටිව්) ගණයට අයත් ලේසර් වර්ගයකි. මෙහි ඇති ප්‍රධානතම විශේෂත්වය වන්නේ, මෙම ලේසර් කිරණ මගින් සමේ මතුපිට ස්තරයට (Epidermis) කිසිදු ආකාරයක හානියක් සිදු නොකිරීමයි. සම මතුපිට සිදුරු කිරීමක් හෝ පිළිස්සීමක් මෙහිදී සිදු නොවේ.
ඒ වෙනුවට, ලේසර් කිරණ කෙලින්ම සමේ අභ්‍යන්තර ස්තරයට (Dermis) ගමන් කර, එහි ඉතා කුඩා උණුසුම් කලාප (Microscopic Thermal Zones) නිර්මාණය කරයි. මෙම උණුසුම මගින් සමේ අභ්‍යන්තරයේ පවතින පැරණි කොලජන් බිඳ දමා, නව කොලජන් නිපදවීම උත්තේජනය කරයි. සම මතුපිට කිසිදු තුවාලයක් නොමැතිව සම අභ්‍යන්තරයෙන් අලුත් වීමක් මෙහිදී සිදුවේ.
- විශේෂයෙන් සුදුසු වන්නේ කාටද: මධ්‍යම ප්‍රමාණයේ සහ කුඩා කුරුලෑ කැළැල් ඇති අයට, සම පැහැපත් කර ගැනීමට (Skin rejuvenation), මුහුණේ සිදුරු කුඩා කර ගැනීමට, සහ වයසට යාමේ මූලික ලක්ෂණ (Early signs of aging) පාලනය කර ගැනීමට මෙය වඩාත් සුදුසුය.
- ප්‍රතිඵලයේ ස්වභාවය: ප්‍රතිඵල ලැබීම සාපේක්ෂව මන්දගාමී වේ. පැහැදිලි සහ ස්ථිර ප්‍රතිඵලයක් ලබා ගැනීම සඳහා ප්‍රතිකාර වාර කීපයක් (බොහෝ විට 3 ත් 6 ත් අතර ප්‍රමාණයක්) සිදු කිරීම අත්‍යවශ්‍ය වේ.
CO2 Laser සහ Erbium Glass Laser අතර ඇති ප්‍රධාන වෙනස්කම්
මෙම ලේසර් වර්ග දෙක අතර ඇති වෙනස්කම් අවබෝධ කර ගැනීම, ඔබට ගැලපෙන ප්‍රතිකාරය තෝරා ගැනීමේදී ඉතා වැදගත් වේ. අපි එම වෙනස්කම් එකින් එක සලකා බලමු.
1. සුව වීමට ගතවන කාලය (Downtime)
Fractional CO2 Laser: මෙම ප්‍රතිකාරයේදී සම මතුපිට යම්තාක් දුරකට දහනය වීමක් සිදුවන බැවින්, සම යථා තත්ත්වයට පත් වීමට සාමාන්‍යයෙන් දින 5 ත් 7 ත් අතර කාලයක් ගත වේ (මෙය Downtime ලෙස හැඳින්වේ). ප්‍රතිකාරය කළ පළමු දින කිහිපය තුළ මුහුණ තද රතු පැහැ ගැන්වීම, ඉදිමීම, සහ දැවිල්ලක් ඇතිවිය හැක. දින තුනකට පමණ පසු සම දුඹුරු පැහැ වී ගැලවී යාමට (Peeling) පටන් ගනී. මෙම කාලය තුළ එළිමහනේ ගැවසීම සහ රැකියාවට යාම අපහසු විය හැක. එබැවින් නිවසේ විවේක ගැනීම අත්‍යවශ්‍ය වේ.
Erbium Glass Laser: මෙහිදී සම මතුපිටට හානියක් නොවන නිසා, Downtime එක ඉතා අවමයි. බොහෝ විට ප්‍රතිකාරය කළ දිනයේදී සහ ඊට පසු දිනයේදී මුහුණෙහි සුළු රතු වීමක් සහ සුළු ඉදිමීමක් පමණක් දැකගත හැක. සම ගැලවී යාමක් සිදු නොවේ. එබැවින් ඊළඟ දිනයේ සිටම ඔබට සාමාන්‍ය පරිදි ඔබේ රැකියාවට හෝ එදිනෙදා වැඩකටයුතු වලට යාමට හැකියාව ඇත. මෙය කාර්යබහුල ජීවන රටාවක් ඇති අයට ඉතා පහසුය.
2. ප්‍රතිකාරය අතරතුර දැනෙන වේදනාව (Pain Level)
Fractional CO2 Laser: මෙය සම මතුපිටට බලපෑම් කරන බැවින්, ප්‍රතිකාරය අතරතුර යම් වේදනාවක් දැනිය හැක. එබැවින් ප්‍රතිකාරය ආරම්භ කිරීමට පෙර අනිවාර්යයෙන්ම සම හිරි වැටෙන ආලේපනයක් (Numbing cream) ගල්වා විනාඩි 45 ක් හෝ පැයක් පමණ සිටීමට සිදුවේ. එසේ කළද, ප්‍රතිකාරය අතරතුරදී යම් දැවිල්ලක් සහ උණුසුමක් දැනිය හැක.
Erbium Glass Laser: මෙය සාපේක්ෂව වේදනාවෙන් අඩු ප්‍රතිකාරයකි. මෙහිදීද Numbing cream භාවිත කරන නමුත්, CO2 ලේසර් එකට සාපේක්ෂව දැනෙන අපහසුතාවය ඉතා අල්පය. බොහෝ රෝගීන් පවසන්නේ මෙය කුඩා කටු අනිනවා වැනි, දරාගත හැකි සුළු වේදනාවක් පමණක් බවයි.
3. අතුරු ආබාධ ඇතිවීමේ අවදානම (Risk of Side Effects)
Fractional CO2 Laser: ශ්‍රී ලාංකිකයන් වන අපට ඇත්තේ සාපේක්ෂව තද පැහැති සමක් (Skin Type III, IV, or V) වේ. මෙවැනි තද පැහැති සමකට CO2 ලේසර් වැනි ප්‍රබල ප්‍රතිකාරයක් කිරීමේදී PIH (Post-Inflammatory Hyperpigmentation) නමින් හඳුන්වන තත්ත්වය ඇතිවීමේ යම් අවදානමක් පවතී. මෙයින් අදහස් කරන්නේ ලේසර් කළ ස්ථාන තාවකාලිකව හෝ දිගු කාලීනව කළු පැහැ ගැන්විය හැකි බවයි. එබැවින් මෙම ප්‍රතිකාරය පළපුරුදු වෛද්‍යවරයෙකු විසින්ම, නිවැරදි ශක්ති මට්ටම් (Energy levels) යොදාගනිමින් කළ යුතු අතර, ප්‍රතිකාරයෙන් පසු හිරු එළියෙන් ආරක්ෂා වීම ඉතා තදින්ම පිළිපැදිය යුතුය.
Erbium Glass Laser: මෙම ප්‍රතිකාරයේදී සම මතුපිට තුවාල වීමක් නොවන නිසා, සමේ මෙලනින් සෛල අනවශ්‍ය ලෙස උත්තේජනය වීමක් සිදු නොවේ. ඒ හේතුවෙන් PIH හෙවත් සම කළු වීමේ අවදානම මෙහිදී ඉතාමත් අඩුය. එබැවින් අපේ රටේ මිනිසුන්ගේ සමේ වර්ණයට මෙය වඩාත් ආරක්ෂිත සහ අවදානම් රහිත ලේසර් ප්‍රතිකාරයක් ලෙස පිළිගැනේ.
4. ප්‍රතිකාර වාර ගණන සහ ප්‍රතිඵල (Number of Sessions and Results)
Fractional CO2 Laser: මෙමගින් ලැබෙන ප්‍රතිඵල ඉතා ප්‍රබලයි. සමහර විට එක ප්‍රතිකාරයකින්ම කැළැල් වල 30% කින් 50% කින් පමණ අඩුවීමක් දැකගත හැක. බොහෝ විට සම්පූර්ණ ප්‍රතිඵලයක් සඳහා අවශ්‍ය වන්නේ ප්‍රතිකාර වාර 2 ත් 4 ත් අතර ප්‍රමාණයක් පමණි.
Erbium Glass Laser: මෙහි ප්‍රතිඵල ලැබෙන්නේ ඉතා සෙමිනි. එක ප්‍රතිකාරයකින් ලොකු වෙනසක් දැකීමට අපහසු විය හැක. පැහැදිලි ප්‍රතිඵලයක් සඳහා සෑම සති 3 කට හෝ 4 කට වරක් බැගින් ප්‍රතිකාර වාර 4 ක් හෝ 6 ක් පමණ කිරීම අවශ්‍ය වේ. නමුත් මාස කිහිපයක් ගතවන විට, සම ක්‍රමානුකූලව අලුත්වී ඉතා ස්වාභාවික සහ සුන්දර පෙනුමක් ලබා දෙයි.
ප්‍රතිකාර සඳහා ගතවන කාලය සහ වියදම (Time and Cost)
මෙම ප්‍රතිකාර දෙකෙහිම වියදම රඳා පවතින්නේ ඔබ ප්‍රතිකාරය සිදු කරන සායනය (Clinic), භාවිතා කරන යන්ත්‍රයේ ප්‍රමිතිය, සහ වෛද්‍යවරයාගේ පළපුරුද්ද මතයි.
Fractional CO2 Laser: සාමාන්‍යයෙන් එක් ප්‍රතිකාර වාරයක් සඳහා අය කරන මුදල සාපේක්ෂව වැඩි විය හැක. නමුත් බොහෝ විට අවශ්‍ය වන්නේ ප්‍රතිකාර වාර 2 ක් හෝ 3 ක් වැනි සුළු ප්‍රමාණයක් නිසා, සමස්තයක් ලෙස බලන කල මුළු වියදම ප්‍රශස්ත මට්ටමක පවතී. එක් ප්‍රතිකාරයක් සඳහා විනාඩි 30 ත් 45 ත් අතර කාලයක් ගත වේ (Numbing cream ගල්වා සිටින කාලය හැර).
Erbium Glass Laser: එක් ප්‍රතිකාර වාරයක් සඳහා යන වියදම CO2 ලේසර් ප්‍රතිකාරයට වඩා තරමක් අඩු විය හැක. එහෙත්, හොඳ ප්‍රතිඵලයක් සඳහා ප්‍රතිකාර වාර 4 ත් 6 ත් අතර ප්‍රමාණයක් සිදු කිරීමට සිදුවන බැවින්, සමස්ත වියදම CO2 ලේසර් ප්‍රතිකාරයට සමාන වීමට හෝ ඊට වඩා වැඩි වීමටද ඉඩ ඇත. මෙම ප්‍රතිකාරයද විනාඩි 30 කින් පමණ අවසන් කළ හැක.
ප්‍රතිකාරයෙන් පසු කළ යුතු සත්කාර (Aftercare)
ලේසර් ප්‍රතිකාරයක සාර්ථකත්වය සියයට පනහක්ම රඳා පවතින්නේ ප්‍රතිකාරයෙන් පසුව ඔබ සමට දක්වන සැලකිල්ල මතයි.
- Sunscreen භාවිතය: ලේසර් කිරීමෙන් පසු සම හිරු එළියට ඉතා සංවේදී වේ. එබැවින් SPF 30 ට වැඩි සන්ස්ක්‍රීන් එකක් දිනපතා භාවිත කිරීම අනිවාර්ය වේ.
- සම තෙතමනය කර තබා ගැනීම (Moisturizing): සම අලුත්වන කාලය තුළ සමේ වියළි බවක් ඇතිවිය හැක. එබැවින් වෛද්‍යවරයා විසින් නිර්දේශ කරන මොයිස්චරයිසර් (Moisturizer) ආලේපනයක් නිතර ගැල්වීම වැදගත්ය.
- සම ස්පර්ශ කිරීමෙන් වැළකීම: විශේෂයෙන් CO2 ලේසර් කිරීමෙන් පසු සම ගැලවී යන අවස්ථාවේදී, එය අතින් කැඩීමෙන් හෝ පීරීමෙන් වැළකිය යුතුය. එසේ කළහොත් කැළැල් ඇතිවිය හැක.
- සුදුසු පිරිසිදුකාරකයක් භාවිතය: මුහුණ සේදීම සඳහා සබන් වෙනුවට, වෛද්‍යවරයා විසින් ලබා දෙන මෘදු ෆේස් වොෂ් (Gentle Cleanser) එකක් පමණක් භාවිත জ্ঞභාවිත කරන්න.
ඔබට ගැලපෙන ලේසර් ප්‍රතිකාරය තෝරාගන්නේ කෙසේද?
මෙම ලේසර් වර්ග දෙකෙන් එකක් තෝරාගැනීම රඳා පවතින්නේ ඔබේ සමේ ගැටලුවේ ස්වභාවය සහ ඔබේ ජීවන රටාව මතයි.
ඔබ Fractional CO2 Laser ප්‍රතිකාරය තෝරාගත යුත්තේ මෙවැනි අවස්ථා වලදීය:
- ඔබට කුරුලෑ නිසා ඇතිවූ ඉතා ගැඹුරු සහ පැරණි කැළැල් (Deep acne scars) තිබේ නම්.
- ඔබේ සමේ තදින් ඇඳුණු ස්ට්‍රෙච් මාක්ස් (Stretch marks) තිබේ නම්.
- ප්‍රතිකාරයෙන් පසුව නිවසේ විවේක ගැනීමට දින 5 ත් 7 ත් අතර කාලයක් (Downtime) වෙන් කර ගත හැකි නම්.
- අඩු ප්‍රතිකාර වාර ගණනකින් ඉක්මන් සහ වඩාත් කැපී පෙනෙන ප්‍රතිඵලයක් බලාපොරොත්තු වන්නේ නම්.
ඔබ Erbium Glass Laser ප්‍රතිකාරය තෝරාගත යුත්තේ මෙවැනි අවස්ථා වලදීය:
- ඔබට ඇත්තේ මධ්‍යම ප්‍රමාණයේ හෝ කුඩා කුරුලෑ කැළැල් පමණක් නම්.
- ඔබේ අරමුණ සම පැහැපත් කර ගැනීම, සිදුරු කුඩා කර ගැනීම සහ සමේ තරුණ බව පවත්වා ගැනීම (Anti-aging) නම්.
- ඔබේ රැකියාව හෝ වෙනත් කාර්යයන් හේතුවෙන් නිවසේ විවේක ගැනීමට කාලයක් (Downtime) වෙන් කර ගත නොහැකි නම්.
- ප්‍රතිකාරයෙන් පසු මුහුණේ ඇතිවන කළු වීම් (Hyperpigmentation) පිළිබඳව ඔබට බියක් ඇත්නම් සහ වඩාත් ආරක්ෂිත ක්‍රමයක් සොයන්නේ නම්.
සාරාංශය
Fractional CO2 Laser සහ Erbium Glass Laser යන ප්‍රතිකාර දෙකම වර්තමාන රූපලාවන්‍ය වෛද්‍ය විද්‍යාවේ ඇති ඉතාමත් සාර්ථක තාක්ෂණික ක්‍රමවේදයන් දෙකකි. CO2 ලේසර් මගින් ගැඹුරු කැළැල් සඳහා ඉතා ප්‍රබල ප්‍රතිඵලයක් ලබා දෙන අතර, ඊට සුව වීමට වැඩි කාලයක් අවශ්‍ය වේ. අනෙක් අතට Erbium Glass ලේසර් මගින් ඔබේ එදිනෙදා ජීවිතයට බාධාවක් නොවන පරිදි, ක්‍රමානුකූලව සහ ඉතා ආරක්ෂිතව සම යථා තත්ත්වයට පත් කරයි.
කෙසේ වෙතත්, මේ දෙකින් ඔබට වඩාත්ම සුදුසු කුමක්ද යන්න තීරණය කළ යුත්තේ අන්තර්ජාලයෙන් කියවන තොරතුරු මත පමණක් නොවේ. ඔබේ සමේ ස්වභාවය, කැළැල් වල ගැඹුර, සමේ ඝනකම සහ ඔබේ සෞඛ්‍ය තත්ත්වය පරීක්ෂා කිරීමෙන් පසුව, ඔබට ගැලපෙනම ප්‍රතිකාරය තීරණය කිරීමට හැකි වන්නේ සුදුසුකම් ලත් වෛද්‍යවරයෙකුට (Aesthetic Physician or Dermatologist) පමණි. එබැවින් ප්‍රතිකාරයකට යොමු වීමට පෙර වෛද්‍යවරයෙකු හමුවී උපදෙස් ලබා ගැනීම අනිවාර්ය වේ. මීට අමතරව, කුමන ලේසර් ප්‍රතිකාරය සිදු කළද, දිනපතා නිවැරදිව සන්ස්ක්‍රීන් (Sunscreen) භාවිත කිරීම සහ හිරු එළියෙන් සම ආරක්ෂා කර ගැනීම ප්‍රතිකාරයේ සාර්ථකත්වයට ඉතාමත් තීරණාත්මක බව තරයේ මතක තබා ගන්න.