ආයුබෝවන්! අද අපි කතා කරන්න යන්නේ ලෝකයේම ගොඩක් දෙනෙක් අතර ජනප්රිය වගේම, ඒ වගේම ගොඩක් දෙනෙක් වැරදියට තේරුම් අරගෙන තියෙන මාතෘකාවක් ගැන. ඒ තමයි බොටොක්ස් (Botox).
ගොඩක් වෙලාවට “බොටොක්ස්” කියන නම ඇහුණ ගමන් අපිට මතක් වෙන්නේ රූපවාහිනියේ ඉන්න සමහර නළු නිළියන්ගේ, කිසිම හැඟීමක් පේන්නේ නැති, ගල් වෙච්ච මුහුණු නේද? හැබැයි ඇත්තටම බොටොක්ස් කියන්නේ ඒකද? නිවැරදිව කළොත් බොටොක්ස් වලින් කරන්න පුළුවන් මැජික් එක මොකක්ද කියලා අද අපි වෛද්යවරයෙක් විදිහට ඉතාම සරලව කතා කරමු.
ඇත්තටම මොකක්ද මේ බොටොක්ස් කියන්නේ?
බොටොක්ස් කියන්නේ ඇත්තටම ප්රෝටීනයක්. මේක නිපදවන්නේ බැක්ටීරියාවකින් (Botulinum toxin). මේක අහපු ගමන් බය වෙන්න එපා! වෛද්ය විද්යාවේදී ඉතාමත් සුළු ප්රමාණයක්, ඉතාමත් ආරක්ෂිතව තමයි මේක පාවිච්චි කරන්නේ.
සරලවම කිව්වොත් බොටොක්ස් වලින් කරන්නේ අපේ මුහුණේ තියෙන මාංශ පේශි (Muscles) තාවකාලිකව විවේක ගන්වන එකයි (Relax කරන එකයි).
අපි හිනාවෙනකොට, තරහ ගන්නකොට, පුදුම වෙනකොට අපේ මුහුණේ සම යට තියෙන මාංශ පේශි සංකෝචනය වෙනවා. කාලයක් යද්දි මේ සංකෝචනය වීම නිසා සමේ ස්ථිර රැලි (Wrinkles) හැදෙනවා. ඉතින් අපි බොටොක්ස් ඉතා කුඩා ප්රමාණයක් මේ මාංශ පේශි වලට විද්දම, ඒ මාංශ පේශි වලට මොළයෙන් එන සංඥා තාවකාලිකව නවතිනවා. එතකොට මාංශ පේශිය Relax වෙනවා. ඒ නිසා මුහුණේ තියෙන රැලි වැටීම් නැතිවෙලා ගිහින් ඉතාමත් තරුණ, සුමට පෙනුමක් ලැබෙනවා.
බොටොක්ස් ප්රතිකාරය කරන්නේ ඇයි? කාටද මේක ගැලපෙන්නේ?
බොටොක්ස් කියන්නේ වයසට යන එක නවත්වන්න තියෙන එකම ක්රමය නෙවෙයි, හැබැයි ඒක තමයි ලෝකයේ තියෙන වඩාත්ම සාර්ථක සහ ඉක්මන්ම ක්රමය. සාමාන්යයෙන් මේ ප්රතිකාරය ගැලපෙන්නේ මෙන්න මේ ප්රශ්න තියෙන අයටයි:
- නළලේ තියෙන තිරස් රැලි (Forehead Lines): අපි පුදුම වෙලා ඇහිබැම උස්සද්දි නළලේ හැදෙන රැලි වයසට යද්දි ස්ථිරවම හිටින්න ගන්නවා. මේවා නැති කරන්න බොටොක්ස් ඉතාමත් සාර්ථකයි.
- ඇස් දෙක මැද හැදෙන රැලි (Frown Lines / 11 Lines): අපි තරහ ගත්තම හරි, අව්වේ යද්දි ඇස් කුඩා කරද්දි හරි ඇහිබැම දෙක මැද හැදෙන ඉරි දෙක. මේක නිසා ගොඩක් අයට නිතරම තරහෙන් ඉන්නවා වගේ පෙනුමක් එනවා. බොටොක්ස් මගින් මේ පෙනුම සම්පූර්ණයෙන්ම නැති කරලා මෘදු පෙනුමක් ගන්න පුළුවන්.
- ඇස් කොන් වල හැදෙන රැලි (Crow’s Feet): අපි හිනාවෙද්දි ඇස් වල කොන් වල හැදෙන කපුටු කකුල් වගේ රැලි. මේවා නැති කරාම මුහුණට ලැබෙන්නේ පුදුමාකාර තරුණ පෙනුමක්.
- මුහුණ සිහින් කිරීම (Masseter Botox / V-Shape Face): සමහර අයගේ හකු ප්රදේශයේ මාංශ පේශි ගොඩක් ලොකුයි. (ගොඩක් වෙලාවට රෑට දත් මිටි කන අයගේ). මේ මාංශ පේශියට බොටොක්ස් කළාම මුහුණ ලස්සන ‘V’ හැඩයකට හැරෙනවා.
- අධිකව දහඩිය දැමීම (Hyperhidrosis): කිහිලි යට, අත්ල වගේ තැන් වලට අධිකව දහඩිය දාන අයට ඒක නවත්වන්නත් බොටොක්ස් පාවිච්චි කරනවා.
ප්රතිකාරය කරන්නේ කොහොමද? ගොඩක් රිදෙනවද?
බොටොක්ස් කරන්න කලින් ගොඩක් අය අහන ප්රශ්නයක් තමයි “ඩොක්ටර්, මේක රිදෙනවද?” කියන එක. ඇත්තටම නැහැ.
මේකට පාවිච්චි කරන්නේ ළදරුවන්ට එන්නත් කරන ඉඳිකටුවටත් වඩා ඉතාමත් කුඩා, සිහින් ඉඳිකටුවක්. හරියටම කිව්වොත් කුහුඹුවෙක් කනවා වගේ පොඩි දැනීමක් විතරයි තියෙන්නේ. ඒ වගේම ප්රතිකාරයට කලින් අපි හිරිවැටෙන ක්රීම් එකක් (Numbing Cream) ආලේප කරන නිසා කිසිම වේදනාවක් දැනෙන්නේ නැහැ.
මුළු ක්රියාවලියටම යන්නේ විනාඩි 10ක් 15ක් වගේ ඉතාමත් සුළු කාලයක්. මේක “Lunchtime Procedure” එකක් විදිහට තමයි ලෝකයේම හඳුන්වන්නේ. ඒ කියන්නේ ඔබට ඔෆිස් එකේ කෑම පැයේදී ඇවිත් ප්රතිකාරය කරගෙන ආයෙත් වැඩට යන්න පුළුවන්. කිසිම කැපුමක්, තුවාලයක්, ලේ ගැලීමක් නැහැ.
ප්රතිඵල පේන්න කොච්චර කල් යනවද? කොච්චර කාලයක් තියෙනවද?
බොටොක්ස් කළාට පස්සේ එදාම ප්රතිඵල පේන්නේ නැහැ. බෙහෙත ක්රියාත්මක වෙන්න දවස් කිහිපයක් යනවා. සාමාන්යයෙන් දවස් 3ක් 4ක් යද්දි වෙනස පේන්න පටන් ගන්නවා. සම්පූර්ණ ප්රතිඵලය (Full effect) බලාගන්න සති 2ක් විතර යනවා. සති දෙකකින් පස්සේ ඔබ කණ්ණාඩියෙන් බලද්දි ඔබටම හිතෙයි “වාව්, මගේ මුහුණ කොච්චර තරුණ වෙලාද!” කියලා.
මේ ප්රතිඵලය ජීවිත කාලයටම තියෙනවද? නැහැ. බොටොක්ස් කියන්නේ තාවකාලික ප්රතිකාරයක්. සාමාන්යයෙන් මාස 3ත් 6ත් අතර කාලයක් මේ ලස්සන පෙනුම ඒ විදිහටම තියෙනවා. ඊට පස්සේ මාංශ පේශි ආයෙත් සාමාන්ය තත්ත්වයට පත් වෙනවා. ඔබට අවශ්ය නම් නැවත වතාවක් ප්රතිකාරය කරගන්න පුළුවන්. දිගින් දිගටම බොටොක්ස් කරනකොට, මාංශ පේශි ඒ තත්ත්වයට පුරුදු වෙන නිසා ප්රතිඵලය තියෙන කාලය තවත් වැඩි වෙනවා.
සමාජයේ තියෙන මිත්යා මත සහ ඇත්ත!
- මිත්යාව: බොටොක්ස් කළාම මුහුණ ගල් වෙනවා, හිනාවෙන්න බැරි වෙනවා.
ඇත්ත: මේක සම්පූර්ණයෙන්ම වැරදියි! නිසි සුදුසුකම් ලත්, පළපුරුදු වෛද්යවරයෙක් ලවා නිවැරදි මාත්රාව (Right dose) නිවැරදි ස්ථානයට එන්නත් කළොත් ඔබේ මුහුණේ ස්වභාවික පෙනුම කිසිසේත්ම නැති වෙන්නේ නැහැ. ඔබට සාමාන්ය විදිහට හිනාවෙන්න, කතා කරන්න පුළුවන්. වෙනසකට තියෙන්නේ රැලි වැටෙන්නේ නැති එක විතරයි. - මිත්යාව: වයසට ගියාම විතරයි බොටොක්ස් කරන්න ඕනේ.
ඇත්ත: දැන් ලෝකයේ අලුත්ම ට්රෙන්ඩ් එක තමයි “Preventative Botox” කියන්නේ. ඒ කියන්නේ රැලි වැටෙන්න කලින්, වයස 20 ගණන් වල අග හෝ 30 ගණන් වල මුලදීම පොඩි මාත්රාවකින් බොටොක්ස් කරන එක. එතකොට අනාගතයේදී රැලි හැදෙන එක සම්පූර්ණයෙන්ම ප්රමාද කරන්න පුළුවන්. - මිත්යාව: බොටොක්ස් නැවැත්තුවොත් මුහුණ කලින් හිටියට වඩා වයසට යනවා.
ඇත්ත: නැහැ. ඔබ බොටොක්ස් කරන එක නැවැත්තුවොත් වෙන්නේ ඔබේ මුහුණ සාමාන්ය විදිහට වයසට යන එක විතරයි. කිසිම විදිහකින් කලින් හිටියට වඩා නරක තත්ත්වයකට පත් වෙන්නේ නැහැ.
බොටොක්ස් කළාට පස්සේ පරිස්සම් වෙන්නේ කොහොමද?
මේක ඉතාමත් සරලයි. වෛද්යවරයා ඔබට උපදෙස් මාලාවක් ලබා දෙනවා. සාමාන්යයෙන් මෙන්න මේ දේවල් ගැන සැලකිලිමත් වෙන්න ඕනේ:
- ප්රතිකාරය කරලා පැය 4ක් යනකම් නිදාගන්න, ඇලවෙන්න එපා. (ඔළුව කෙලින් තියාගෙන ඉන්න).
- එන්නත් කරපු තැන් අතින් අල්ලන්න, මසාජ් කරන්න යන්න එපා.
- එදා දවසේ ජිම් යන එක, බර වැඩ කරන එක, Exercise කරන එක නවත්වන්න.
- සතියක් යනකම් ෆේෂල් (Facials) කරන එකෙන් වළකින්න.
අවසාන වශයෙන්…
බොටොක්ස් කියන්නේ තමන්ගේ පෙනුම ගැන ආත්ම විශ්වාසයක් ඇති කරගන්න (Confidence boost එකක් ගන්න) තියෙන ඉතාමත් ආරක්ෂිත, ඉක්මන් වගේම සාර්ථක ප්රතිකාරයක්. හැබැයි මේකේ සාර්ථකත්වය 100%ක්ම රඳා පවතින්නේ ප්රතිකාරය කරන වෛද්යවරයාගේ පළපුරුද්ද සහ හැකියාව මතයි.
ඒ නිසා කවදාවත් මිල අඩුයි කියලා සැලුන් වලින්, සුදුසුකම් නැති අයගෙන් මේ වගේ වෛද්ය ප්රතිකාර කරගන්න යන්න එපා. නිතරම පළපුරුදු වෛද්යවරයෙක්ව (Aesthetic Physician / Dermatologist) හමුවෙලා උපදෙස් ලබාගන්න.
ඔබටත් ඔබේ මුහුණේ රැලි වැටීම් ගැන ප්රශ්න තියෙනවා නම්, තරුණ පෙනුමක් ලබාගන්න ආසාවක් තියෙනවා නම්, බය නැතුව අපේ සායනයට ඇවිත් වෛද්යවරයෙක් සමඟ කතාබහ කරන්න පුළුවන්. අපි ඉන්නේ ඔබට උදව් කරන්නයි!
(සටහන: මෙම ලිපිය හුදෙක් ඔබව දැනුවත් කිරීම සඳහා පමණි. ඕනෑම ප්රතිකාරයක් කිරීමට පෙර වෛද්යවරයෙකු හමුවී පුද්ගලිකව උපදෙස් ලබා ගැනීම අත්යවශ්ය වේ.)