ටෙක් නෙක් (Tech Neck) කියන්නේ මොකක්ද?
අද කාලයේ අපේ ජීවන රටාවත් එක්ක ස්මාර්ට් ෆෝන් (Smartphones), ලැප්ටොප් සහ ටැබ්ලට් පරිගණක කියන්නේ අපේ ජීවිතයේ නැතුවම බැරි අංගයක් වෙලා ඉවරයි. උදේ ඇහැරුණු වෙලාවේ ඉඳන් රෑ නින්දට යනකම්ම අපි වැඩි වෙලාවක් ගත කරන්නේ මේ තිර දිහා බලාගෙන. නමුත් ඔබ දන්නවාද මේ පුරුද්ද නිසා ඔබේ ශරීරයට, විශේෂයෙන්ම ඔබේ බෙල්ලේ සමට කොතරම් ලොකු බලපෑමක් සිද්ධ වෙනවාද කියලා? මේ විදිහට නිතරම බෙල්ල පහත් කරගෙන ඉන්නකොට, අපේ බෙල්ලේ සමට සහ මාංශ පේශී වලට ලොකු පීඩනයක් එනවා. මේ නිසා කාලයක් යනකොට බෙල්ලේ තිරස් අතට (හරස් අතට) ගැඹුරු රැලි (Horizontal wrinkles) ඇතිවෙන්න පටන් ගන්නවා. මේ තත්ත්වයට තමයි වෛද්ය විද්යාවේදී සහ රූපලාවන්ය ක්ෂේත්රයේදී “Tech Neck” එහෙමත් නැත්නම් ටෙක් නෙක් කියලා කියන්නේ. මෙය අද වන විට තරුණ පරම්පරාව අතර පවා ඉතාම බහුලව දකින්න ලැබෙන ගැටලුවක් බවට පත්වෙලා තියෙනවා.
සාමාන්යයෙන් අපේ හිසක බර කිලෝග්රෑම් 4.5 ත් 5.5 ත් අතර ප්රමාණයක් වෙනවා. නමුත් අපි ෆෝන් එක දිහා බලන්න අංශක 45 කින් විතර බෙල්ල පහත් කරාම, බෙල්ලට දැනෙන බර කිලෝග්රෑම් 22 ක් විතර වෙනවා. මේ ලොකු පීඩනය දරාගන්න වෙන්නේ අපේ බෙල්ලේ තියෙන සියුම් සමට සහ මාංශ පේශී වලට. මේ නිසා සමේ ඇදෙන සුළු බව නැතිවෙලා ගිහින් ඉතා ඉක්මනින් වයසට යාමේ ලක්ෂණ පෙන්වන්න පටන් ගන්නවා. මුහුණ කොච්චර තරුණ පාටට පෙනුණත්, බෙල්ලේ තියෙන මේ ගැඹුරු රැලි නිසා කෙනෙකුගේ වයස වැඩි කරලා පෙන්වන්න පුළුවන්. මේ නිසා බොහෝ දෙනෙක් තමන්ගේ පෙනුම ගැන ලොකු මානසික පීඩනයකට ලක්වෙනවා.
බෙල්ලේ රැලි ඇතිවෙන්න බලපාන ප්රධාන හේතු
ටෙක් නෙක් තත්ත්වය ඇතිවෙන්න ප්රධාන වශයෙන්ම බලපාන්නේ අපේ ඉරියව්ව (Posture) වුණත්, තවත් සාධක ගණනාවක් මේ සඳහා බලපානවා. අපි ඒ ගැන විස්තරාත්මකව බලමු:
- නිතරම ඉලෙක්ට්රොනික් උපකරණ භාවිතය: කලින් සඳහන් කළා වගේම ෆෝන් එක දිහා බලන හැම වෙලාවකම බෙල්ල පහත් කිරීම නිසා සම නැමීමකට ලක්වෙනවා. මේ නැමීම දිනපතා පැය ගණනාවක් පුරා සිද්ධ වෙනකොට ඒ තැන්වල ස්ථිර රැලි ඇතිවෙනවා. හරියට කඩදාසියක් එකම තැනින් නිතර නිතර නැව්වම ඒකෙ ස්ථිර පාරක් හිටිනවා වගේ.
- වයසට යාමත් සමග සමේ කොලජන් (Collagen) සහ ඉලාස්ටින් (Elastin) අඩුවීම: අපේ සම තරුණව, පිරුණු ස්වභාවයෙන් තියාගන්න ප්රධාන වශයෙන් උදව් වෙන්නේ කොලජන් සහ ඉලාස්ටින් කියන ප්රෝටීන දෙක. නමුත් වයස අවුරුදු 25 න් පස්සේ අපේ ශරීරයේ ස්වභාවිකවම මේවා නිපදවීම අඩුවෙන්න පටන් ගන්නවා. බෙල්ලේ සම මුහුණේ සමට වඩා ගොඩක් තුනී නිසා මේ අඩුවීම බෙල්ලෙන් ගොඩක් ඉක්මනින් පේන්න ගන්නවා.
- හිරු එළියට නිරාවරණය වීම (Sun Damage): අපි ගොඩක් වෙලාවට මූණට සන්ස්ක්රීන් (Sunscreen) ගෑවත් බෙල්ලට ගාන්න අමතක කරනවා. හිරු එළියේ තියෙන UV කිරණ මගින් සමේ තියෙන කොලජන් විනාශ කරලා දානවා. මේ නිසා සමේ වයසට යාමේ ක්රියාවලිය (Photoaging) ගොඩක් ඉක්මන් වෙනවා.
- ජානමය සාධක (Genetics): සමහර අයට පවුලෙන් එන ජානමය බලපෑම නිසාත් ගොඩක් තරුණ වයසේදීම බෙල්ලේ රැලි ඇතිවෙන්න පුළුවන්. ඔබේ මවට හෝ පියාට මේ තත්ත්වය ඉක්මනින් ආවා නම්, ඔබටත් එය ඇතිවීමේ අවදානමක් තියෙනවා.
- ශරීරයේ බර අඩුවීම සහ වැඩිවීම: එකපාරටම ශරීරයේ බර ගොඩක් අඩුවුණාම සම එල්ලා වැටෙන්න පුළුවන්. ඒ වගේම බර වැඩි වෙනකොටත් බෙල්ල ප්රදේශයේ මේද තට්ටු ඇතිවෙලා මේ රැලි වඩාත් කැපී පේන්න ගන්නවා.
Neck Fillers (නෙක් ෆිලර්ස්) කියන්නේ මොකක්ද?
බෙල්ලේ ඇතිවෙලා තියෙන මේ ගැඹුරු රැලි නැති කරලා, බෙල්ලට නැවතත් තරුණ, සුමට පෙනුමක් ලබාදෙන්න පුළුවන් සාර්ථකම සහ ජනප්රියම ප්රතිකාරයක් තමයි Neck Fillers කියලා කියන්නේ. ෆිලර්ස් (Dermal Fillers) ප්රතිකාරයේදී කරන්නේ සමට යටින් තියෙන හිඩැස් පුරවලා සම ඉහළට ඔසවා තැබීමයි. මෙහිදී ගොඩක් වෙලාවට පාවිච්චි කරන්නේ Hyaluronic Acid (හයලුරොනික් ඇසිඩ්) අඩංගු ෆිලර්ස් වර්ග.
හයලුරොනික් ඇසිඩ් කියන්නේ අපේ සමේ ස්වභාවිකවම නිෂ්පාදනය වෙන සීනි අණුවක්. මේකේ ප්රධානම රාජකාරිය තමයි සමට අවශ්ය තෙතමනය රඳවාගෙන ඉන්න එක. එක හයලුරොනික් ඇසිඩ් අණුවකට තමන්ගේ බර වගේ දාස් ගුණයක වතුර රඳවාගන්න පුළුවන්. ඉතින් මේ හයලුරොනික් ඇසිඩ් ෆිලර් එකක් විදිහට බෙල්ලේ රැලි තියෙන තැන්වලට එන්නත් කළාම, එතනට වතුර ඇදලා අරගෙන සම පිරුණු ස්වභාවයකට (Plumping effect) පත් කරනවා. මේ නිසා අර ගැඹුරට බැහැපු රැලි එහෙම්පිටින්ම පිරිලා ගිහින් සම සුමට වෙනවා. ඒ වගේම මේ මගින් සමේ අලුතින් කොලජන් හැදෙන එකත් උත්තේජනය (Stimulate) කරනවා.
Neck Fillers ප්රතිකාරය සිදුකරන ආකාරය
බොහෝ දෙනෙක් මේ ප්රතිකාරයට බය වෙන්නේ මේක වේදනාකාරීද කියලා හිතලයි. නමුත් Neck Fillers කියන්නේ ඉතාමත් සරල, විනාඩි 30 කින් විතර ඉවර කරන්න පුළුවන් ආරක්ෂිත ප්රතිකාරයක්. මේක කරන පියවර කිහිපය අපි බලමු:
- වෛද්ය උපදේශනය (Consultation): පළමුවෙන්ම සුදුසුකම් ලත් සෞන්දර්ය වෛද්යවරයෙක් (Aesthetic Physician) ඔබේ බෙල්ලේ සම පරීක්ෂා කරලා, ඔබට අවශ්ය ෆිලර් ප්රමාණය සහ සුදුසුම ෆිලර් වර්ගය තීරණය කරනවා.
- නිර්වින්දන ආලේපනයක් ගෑම (Numbing Cream): ප්රතිකාරය කරන වෙලාවට කිසිම වේදනාවක් නොදැනෙන්න බෙල්ලේ අදාළ ස්ථානවල හිරිවැටෙන ක්රීම් එකක් ගාලා විනාඩි 15-20 ක් විතර තියනවා.
- එන්නත් කිරීම: වෛද්යවරයා ඉතා කුඩා ඉඳිකටුවක් හෝ කැනියුලා (Cannula) එකක් පාවිච්චි කරලා අර හරස් අතට තියෙන රැලි දිගේ ඉතාමත් සියුම්ව ෆිලර් එක එන්නත් කරනවා. බෙල්ලේ සම ගොඩක් තුනී නිසා මෙතනදී පාවිච්චි කරන්නේ ගොඩක් මෘදු ෆිලර් වර්ගයක්. වෛද්යවරයාගේ පළපුරුද්ද මෙතනදී ගොඩක් වැදගත් වෙන්නේ ෆිලර් එක හරියටම නිසි ගැඹුරින් එන්නත් කරන්න ඕන නිසයි.
- සම්බාහනය කිරීම: ෆිලර් එක එන්නත් කළාට පස්සේ ඒක සම යට සමබරව පැතිරෙන්න වෛද්යවරයා මෘදු සම්බාහනයක් ලබාදෙනවා.
මෙම ප්රතිකාරයෙන් ලැබෙන ප්රතිඵල සහ එහි කල්පැවැත්ම
Neck Fillers වල තියෙන ලොකුම වාසිය තමයි ප්රතිකාරය කරපු ගමන්ම එතනදීම ඔබට වෙනස බලාගන්න පුළුවන් වීම. ගැඹුරු රැලි ක්ෂණිකවම පිරිලා ගිහින් බෙල්ල සුමට වෙනවා. හැබැයි ප්රතිකාරය කරපු මුල් දවස් කිහිපයේ පොඩි ඉදිමුමක් (Swelling) තියෙන්න පුළුවන්. ඒ ඉදිමුම සම්පූර්ණයෙන්ම බැහැලා නියම ප්රතිඵලය පේන්න සති 2 ක් විතර යනවා. ඒ සති 2 ඇතුළත ෆිලර් එක අවට තියෙන පටක වලට සම්බන්ධ වෙලා ස්වභාවික පෙනුමක් ලබාදෙනවා.
ප්රතිඵලය කොච්චර කල් තියෙනවද කියන එක පුද්ගලයාගෙන් පුද්ගලයාට වෙනස් වෙනවා. සාමාන්යයෙන් Neck Fillers වල ප්රතිඵලය මාස 6 ත් 12 ත් අතර කාලයක් පවතිනවා. අපේ ශරීරයෙන් ස්වභාවිකවම මේ හයලුරොනික් ඇසිඩ් කාලයත් එක්ක දියකරලා දානවා (Metabolize කරනවා). ඒ නිසා දිගටම හොඳ පෙනුමක් තියාගන්න නම් මාස 9 කට සැරයක් වගේ නැවත ප්රතිකාරය (Touch-up) කිරීම අවශ්ය වෙනවා.
විය හැකි අතුරු ආබාධ සහ අවදානම්
ඕනෑම වෛද්ය ප්රතිකාරයක වගේ Neck Fillers වලදිත් සුළු අතුරු ආබාධ ඇතිවෙන්න පුළුවන්. මේවා ගොඩක් වෙලාවට දවස් කිහිපයකින් මගඇරිලා යනවා.
- එන්නත් කරපු තැන්වල සුළු රතුවීමක් සහ ඉදිමුමක් ඇතිවීම.
- සමහර අයට පොඩි නිල්වීම් (Bruising) ඇතිවෙන්න පුළුවන්. මේවා මේකප් වලින් වහගන්න පුළුවන්.
- අල්ලනකොට පොඩි ගැටිති (Lumps) වගේ දැනෙන්න පුළුවන්. මේවා සති 2 ක් යනකොට දියවෙලා යනවා.
ඉතා කලාතුරකින් සිදුවිය හැකි බරපතලම අවදානම තමයි ෆිලර් එක වැරදීමකින් රුධිර නාලයකට එන්නත් වීම (Vascular Occlusion). බෙල්ල කියන්නේ ප්රධාන රුධිර නාල ගොඩක් යන සංවේදී තැනක්. ඒක නිසයි මේ ප්රතිකාරය අනිවාර්යයෙන්ම මිනිස් සිරුරේ ව්යුහ විද්යාව (Anatomy) ගැන හොඳට දන්න පළපුරුදු වෛද්යවරයෙක් ලවාම කරගන්න ඕන කියන්නේ. රූපලාවන්යාගාර (Salons) වල මේවා කිරීම කිසිසේත්ම ආරක්ෂිත නැහැ.
බෙල්ලේ රැලි සඳහා වෙනත් විකල්ප ප්රතිකාර මොනවාද?
Neck Fillers වලට අමතරව තවත් ප්රතිකාර ක්රම කිහිපයක්ම තියෙනවා. සමහර වෙලාවට වෛද්යවරයා මේ ප්රතිකාර ක්රම කිහිපයක් එකට එකතු කරලා (Combination Therapy) කරන්නත් උපදෙස් දෙන්න පුළුවන්.
- Botox (බොටොක්ස්): බෙල්ලේ තියෙන සිරස් අතට යන නහර වගේ පේන මාංශ පේශී (Platysmal bands) ලිහිල් කරන්න බොටොක්ස් ගොඩක් හොඳයි. ඒත් හරස් අතට තියෙන ගැඹුරු රැලි වලට බොටොක්ස් වලින් ලොකු වෙනසක් කරන්න බැහැ, ඒකට ෆිලර්ස්ම ඕන වෙනවා.
- Profhilo සහ Skin Boosters: මේවාත් හයලුරොනික් ඇසිඩ් වලින් හැදුනත්, මේවායින් කරන්නේ ගැඹුරු රැලි පුරවන එක නෙවෙයි. මේවා සම පුරාම විහිදිලා ගිහින් සමේ කොලජන් හැදෙන එක උත්තේජනය කරලා මුළු සමම තද කරනවා (Skin tightening).
- Microneedling (මයික්රොනීඩ්ලින්): ඉතා කුඩා කටු මගින් සම උත්තේජනය කරලා කොලජන් හදන එක. මේකෙන් සමේ ගුණාත්මක බව වැඩි වෙනවා.
- Laser ප්රතිකාර: ලේසර් කිරණ මගින් සම මතුපිට අලුත් කරලා කොලජන් නිෂ්පාදනය වැඩිකරනවා.
ප්රතිකාරයෙන් පසු අනුගමනය කළ යුතු උපදෙස් (Aftercare)
හොඳම ප්රතිඵලයක් ලබාගන්න නම් ප්රතිකාරයෙන් පස්සේ වෛද්යවරයා දෙන උපදෙස් හරියටම පිළිපදින්න ඕන.
- ප්රතිකාරය කරපු දවසේ බෙල්ල ප්රදේශය අල්ලන්න, මසාජ් කරන්න යන්න එපා.
- පැය 24 ක් යනකම් අධික ලෙස දහඩිය දාන ව්යායාම (Heavy exercises) කිරීමෙන් වළකින්න.
- පැය 24 ක් යනකම් බෙල්ලට මේකප් ගාන්න එපා (විෂබීජ යන්න පුළුවන් නිසා).
- දවස් කිහිපයක් යනකම් සෝනා (Sauna), ස්ටීම් බාත් සහ අධික රස්නය තියෙන තැන්වලට යන්න එපා.
- නිදාගන්නකොට ඔලුව ටිකක් උස් කරලා නිදාගන්න එක ඉදිමුම අඩුකරගන්න උදව් වෙනවා.
ටෙක් නෙක් තත්ත්වය වළක්වා ගන්නේ කොහොමද?
ප්රතිකාරයක් කරලා බෙල්ල ලස්සන කරගත්තත්, ඔබ ආයෙත් පරණ පුරුදු විදිහටම ෆෝන් එක පාවිච්චි කළොත් ආයෙත් මේ රැලි ඉක්මනින්ම එන්න පුළුවන්. ඒ නිසා මේ දේවල් ගැනත් සැලකිලිමත් වෙන්න.
- ෆෝන් එක ඇස් මට්ටමට ගන්න: ෆෝන් එක දිහා බලනකොට බෙල්ල පහත් කරන්නේ නැතුව, ෆෝන් එක අතින් උස්සලා ඔබේ ඇස් මට්ටමට තියාගෙන බලන්න පුරුදු වෙන්න. ලැප්ටොප් එක පාවිච්චි කරනකොටත් ස්ක්රීන් එක ඇස් මට්ටමේ තියෙන විදිහට මේසය සහ පුටුව හදාගන්න.
- විවේක ගන්න (Take Breaks): එක දිගට ගොඩක් වෙලා තිර දිහා බලාගෙන ඉන්න එපා. හැම විනාඩි 20 කට සැරයක්ම විනාඩියක් විතර බෙල්ල එහා මෙහා හරවලා පොඩි ස්ට්රෙච් (Stretch) එකක් දෙන්න.
- නිවැරදි Skincare: ඔබේ මුහුණට ගාන දේවල් (Cleanser, Moisturizer, Anti-aging serums) අනිවාර්යයෙන්ම බෙල්ලටත් ගාන්න. රෙටිනෝල් (Retinol) වගේ දේවල් බෙල්ලටත් ගාන එක ගොඩක් හොඳයි.
- අනිවාර්යයෙන්ම සන්ස්ක්රීන් (Sunscreen) ගාන්න: දවල් කාලයේ එළියට යනවා නම් SPF 30 ට වැඩි සන්ස්ක්රීන් එකක් මුහුණට වගේම බෙල්ලටත් ගාන්න අමතක කරන්න එපා.
සාරාංශය
අද කාලයේ ගොඩක් අයට තියෙන ප්රශ්නයක් තමයි මේ ටෙක් නෙක් කියන තත්ත්වය. ඔබත් වයසට වඩා වයස පෙනුමක් ගෙන දෙන මේ බෙල්ලේ රැලි නිසා මානසිකව පීඩා විඳිනවා නම්, Neck Fillers කියන්නේ ඊට දිය හැකි ඉතාමත් ආරක්ෂිත, ඉක්මන් සහ ප්රතිඵලදායක විසඳුමක්. හැබැයි අනිවාර්යයෙන්ම මතක තියාගන්න ඕන වැදගත්ම දේ තමයි මේ ප්රතිකාරය කරගන්න ඕන ඒ පිළිබඳ මනා පුහුණුවක් තියෙන ලියාපදිංචි වෛද්යවරයෙක්ගෙන් (Qualified Aesthetic Doctor) පමණයි කියන එක. නිවැරදි වෛද්යවරයෙක් තෝරාගෙන, හොඳ තත්ත්වයේ ෆිලර් වර්ගයක් පාවිච්චි කළොත් ඔබටත් ඉතාමත් ලස්සන, තරුණ පෙනුමක් තියෙන බෙල්ලක් ලබාගන්න පුළුවන්.